De Bruorren Halbertsma


De "Bruorren
Halbertsma" waren drie broers die aan het eind van
de achttiende eeuw werden geboren in Grou en veel betekend hebben voor de Friese literatuur.
Joost en Eeltje schreven samen "De Lapekoer fan
Gabe Skroar" (1822), een korte verzameling van gedichten en een kort verhaal. Samen met hun broer Tsjalling schreven zij gedichten en verhalen die postuum werden uitgegeven in
de bundel "Rimen en Teltjses van
de brourren Halbertsma" (1871). Dit werk wordt wel gezien als het "nationale" boek van
de Friese literatuur.


Joost
Hiddes
Halbertsma
(1789-1869) studeerde theologie in
Amsterdam en was naderhand mennistenpredikant te Bolsward en
van 1822 af te
Deventer. Hij was een wat afstandelijk en verstandelijk schrijver van korte verhalende gedichten. In zijn werk gaat het meer om ideeën en niet zozeer om gevoelens.
Naast zijn literaire werk legde hij zich ook erg
toe op taalkundige
studies. Met zijn (onvoltooide)
Lexicon Frisicum gaf hij de eerste aanzet tot
het opstellen van een
Fries woordenboek.


Tsjalling
Hiddes
Halbertsma
(1792-1852) hield na het vroege overlijden van hun vader diens bakkerij gaande en werd
later koopman te Grou, waarbij hij internationaal handelde in boter en kaas. Hij schreef vooral korte gedichten die
tot de volkslectuur kunnen worden gerekend. Deze waren literair gezien in
het algemeen niet van dezelfde kwaliteit als het werk van zijn broers,
maar bij de gewone man vielen ze zeker in
de smaak.


Eeltsje
Hiddes
Halbertsma
(1797-1858) studeerde medicijnen in
Leiden en Heidelberg en werd dokter te Grou. Zijn gedichten en korte verhalen waren veel gevoelsmatiger dan die
van zijn broer Joost en vooral om zijn poëzie wordt hij nog altijd zeer bewonderd.
Humor was volgens hem een medicijn tegen veel kwalen. Zijn
oeuvre omvat ondermeer het gedicht "De
Oude Friezen", dat in
1875 het Fries volkslied geworden is.   

Maar er was nog een broer:

 

Binnert
Hiddes
Halbertsma
(1795-1847) was
in volgorde de derde
zoon. Binnert 
hield zich afzijdig van
de letterkundige activiteiten van zijn drie broers. Binnert Hiddes Halbertsma was ook de voorvader van
de tak, die
later de Halbertsma's Fabrieken voor Houtbewerking in
Grou op zou zetten. Hij was vooral koopman, eerst in
de graanhandel later
ook in
de boter- en kaashandel. De
rol van koopman en
de status van vooraanstaand
burger pasten hem. Hij was
lid van de Provinciale Kamer van Koophandel 
Friesland.

Hij was ook degene die
op de plek van hun ouderlijke woning voor hem
en zijn gezin in
1837 een nieuw woonhuis liet bouwen: het
huidige Halbertsmahûs aan Halbertsma's Plein 4.
Later zou dit pand lange tijd het postkantoor van Grou huisvesten.

 


Bron: Wikipedia https://fy.wikipedia.org/wiki Bruorren_Halbertsma           

©
Tekst:
Foto voorblad: onbekend

Opmerkingenvenster

De Bruorren Halbertsma