Canons van de Friese dorpen en steden
NederlandsFries

Nieuwe vensters

Op deze pagina ziet u canonvensters die onlangs zijn toegevoegd of gewijzigd.

Uit de canon van Folsgare

Hoge & Late Middeleeuwen (1000-1500)

Landschap & Geologie

© Wytske Heida

Mieddyk

De dijk is aangelegd rond de 12e eeuw en liep vanaf Folsgare naar Vijfhuis, waar de dijk weer aansloot op de oude Middelzeedijk. Het laatste deel van de dijk is verdwenen, maar tot Oosterburen is de d

...

Lees meer

Uit de canon van Folsgare

Begin van de twintigste eeuw (1900-1918)

Gebruik & Traditie

© Canoncommissie Folsgare

De Tjaardvaart, de tekst beschrijft de situatie rond 1900

De Tjaardvaart,die ook wel Tjaarddijkstervaartwordt genoemd, begint in het Morrawieltje net onder Vijfhuis en komt dan in ’t Hart uit. ’t Hart bestaat in die tijd uit drie boerderijen en twee huiz

...

Lees meer

Uit de canon van Boijl

Wederopbouw & Koude Oorlog (1946-2000)

Gebeurtenis

© Nieuwsblad Aanpakken

Brieven uit Nederlands Indie

Zoaals zoveel dorpen had ook Boijl een afdeling van de Plattelandsvrouwen (Vrouwenvan Nu). 
Kort na de oorlog, omstreeks eind jaren ’40

...

Lees meer

Uit de canon van Grou

Begin van de twintigste eeuw (1900-1918)

Feest & Vermaak

© onbekend

Sint Piterfeest

Sint Piterdag was vroeger in veel dorpen en steden een bijzondere dag, die werd gevierd op 5 maart. Eigenlijk vierde men het begin van het voorjaar, maar tegelijkertijd werden allerlei nieuwe cont

...

Lees meer

Uit de canon van Grou

Hoge & Late Middeleeuwen (1000-1500)

Kerk & Religie

© Dauvellier

Sint Piterkerk

Deze van oorsprong katholieke kerk is gebouwd in de eerste helft van de 12de eeuw en gewijd aan de apostel Petrus.
De kerk is één van de oudste, maar ook één van de grootste dorpskerken va

...

Lees meer

Uit de canon van Grou

Hedendaagse Geschiedenis (2000-nu)

Sport

© onbekend

Skûtsjesilen

Skûtsjes (beurt- en vrachtschepen) vervoerden o.a.  landbouwproducten, aarde, zand en puin. Al sinds 1820 werden er ’s zomers, als er weinig werk was voor de schippers, zeilwedstrijden georgan

...

Lees meer

Uit de canon van Grou

Begin van de twintigste eeuw (1900-1918)

Industrie & Fabricage

© KLM

Halbertsma’s houtfabrieken

In 1891 werden de Halbertsmafabrieken voor houtbewerking opgericht door Pieter Goslik Halbertsma. Wat  begon met het maken van botervaatjes en boterkisten, werd  nadien gewijzigd in de productie va

...

Lees meer

Uit de canon van Grou

Begin van de twintigste eeuw (1900-1918)

Verkeer

© onbekend

Grouster Schouw

Grou was door ligging en karakter een “archipeldorp”, bestaande uit vele kleine eilandjes en daardoor ook het  “dorp van de schouwen”. Veel dorpsbewoners hadden vroeger een schouw om over

...

Lees meer

Uit de canon van Grou

Begin van de twintigste eeuw (1900-1918)

Politiek

© onbekend

Het rode dorp

Grou was jarenlang met Stiens het meest rode dorp in Friesland. In 1906 werd er in Grou een afdeling opgericht van de SDAP, de Sociaal Democratische Arbeiders Partij door o.a. Wytse Postma en He

...

Lees meer

Uit de canon van Grou

Vroegmoderne tijd (1600-1800)

Scheepvaart

© onbekend

Kofschippen/hellingen

Veel schippers uit de Friese havenplaatsen voeren in de 16de, 17de en 18de eeuw met hun schepen naar de Oostzeelanden en langs de Franse, Spaanse en Portugese kust. Maar dat ook Grou een grote bl

...

Lees meer

Uit de canon van Folsgare

Wederopbouw & Koude Oorlog (1946-2000)

Landschap & Geologie

© Dorpsbelang Folsgeare

Garastrjitte

Aanleg Garastrjitte

Als het Ekersein eind tachtiger jaren van de vorige eeuw is volgebouwd, wordt er een perceel aan de zuidzijde van Folsgare aangewez

...

Lees meer

Uit de canon van Oosternijkerk

19e eeuw (1800-1900)

Gezondheid

© Reinder Tolsma

Het Arm- en Werkhuis

Rond 1800 waren er vele armen in Oosternijkerk maar ook in de omringende dorpen. Deze armen werden onderhouden door de diaconie (kerkelijk) of de armvoogdij (uit de dorpskas). Soms werden ze uitbestee

...

Lees meer

Uit de canon van Oosternijkerk

19e eeuw (1800-1900)

Onderwijs

© Reinder Tolsma

Ontstaan Christelijke School

Op 13 april 1865 stapt een aantal mannen naar de boerderij van Gerrit Sjolles Sinia aan de Ropsterwei. Van Sinia is bekend dat hij lid is van de in 1854 opgerichte ‘Vrienden der Waarheid’, een ve

...

Lees meer

Uit de canon van Oosternijkerk

19e eeuw (1800-1900)

Middenstand

© Reinder Tolsma

De Molen

In 1974 kregen de straten in Oosternijkerk voor het eerst officiële namen, voordien woonde men op J 225 (het hoofd der school) of J 145F (schrijver dezes). De J stond voor de dorpsletter in Oostdonge

...

Lees meer

Uit de canon van Oosternijkerk

Interbellum (1918-1940)

Dorps- of Stadsfiguur

© Geart Cuperus

De Pontenier

Zoals in ieder dorp zijn er ook in Oosternijkerk bijnamen (geweest). Soms had dat te maken met een beroep, zoals bij Piet ‘Bakker’, of met een bepaalde eigenschap, zoals bij het zware stemgeluid v

...

Lees meer

Uit de canon van Folsgare

Tweede Wereldoorlog (1940-1945)

Kerk & Religie

© Niels Westra

Gerben Willem Abma

Gerben Willem Abma is op 12 july 1942 geboren in Folsgare. Hij is de jongste uit een gezin van tien kinderen. Zijn vader was een boer die theologische boeken las en de Bijbel letterlijk nam. Ze woonde

...

Lees meer

Uit de canon van Folsgare

19e eeuw (1800-1900)

Monumentaal gebouw

© DB Folsgeare

Tsjaerddyk, Kerkhuis zuid

In 1859 wordt door de kerkvoogdij de bouw van het nieuwe kerkhuis aan de Tsjaerddyk opgedragen aan timmerman Pieter Willems Twijnstra uit het dorp. Het huis komt tussen de winkels van Epeus Couperus

...

Lees meer

Uit de canon van Folsgare

19e eeuw (1800-1900)

Monumentaal gebouw

© dbfolsgeare

Tsjaerddyk, kerkhuis noord

De Tsjaerddyk begin 1900, gezien richting Nijland. Het huis aan de rechterkant is het kerkhuis, ertegenover is de winkel van Anne Sjirks Cnossen ( nu nummer 36) De vrouwen en kinderen staan voor het

...

Lees meer